Ekrem Buğra Ekinci, 1987’de Ankara Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Avukatlık stajı yaptı.

Ankara’da başladığı kariyerini İstanbul’da sürdürdü.
Doktorasını 1996’da İstanbul Hukuk Fakültesi’nde tamamladı.

Türkiye ve Daily Sabah gazetelerinde yazmaktadır.
Devam
 
TÜRK MEZARININ BAŞINA GELENLER…

26 Mart 2014 Çarşamba

Suriye sınırına 30 km mesafede 10 dönümlük bir Türk toprağı vardır.  Türk bayrağı çekili, Türk askerinin nöbet beklediği bu mıntıka, Osmanlı Hanedanı’nın büyük atası Süleyman Şah’ın mezarıdır.
Tarihî an’anelere göre, Osmanlı Devleti’ni kuran Kayı boyunun Karakeçili aşireti, IX. asırda Selçuklularla beraber İran’ın Merv ve Mâhân mıntıkasına inmiştir. Malazgirt Harbi’yle batıya gelip, Anadolu’nun fethine iştirak etmiştir. Aşiretin beyi Kaya Alp, Artukoğullarına tâbi bir bey olarak Ahlat’a yerleşti. Harzemşahların yaklaşması üzerine, aşiret halkı, yurtlarına geri dönmek istedi. Kaya Alp’in yerine geçen oğlu, bunu kabul ederek, halkıyla beraber güneye yöneldi. Fırat nehrini geçmek üzere atını sürdü; ancak önü yar idi; suya kapıldı. Kendisini Ca’ber Kalesi eteklerine defnettiler. Tarihçiler bu kalede sonraları Düğer Türkmen aşiretinin hâkim olduğunu ve buraya Türk Mezarı dendiğini ittifakla kaydeder.


Süleyman Şah'ı tasvir eden bir resim

Soyu üç kıtayı tuttu
Takriben 1227’de cereyan eden bu hâdise üzerine, iki oğlundan Sungur ve Gündoğdu bir kısım aşiret halkı ile geri döndüler. Ertuğrul ve Dündar adlı diğer ikisi, tarihî bir karar vererek kaldılar. 400 çadır (hane) halkı ile Pasin ovasındaki Sürmeli Çukur’da yurt tuttular. Bilahare Ankara, ardından da Eskişehir’e hicret ederek; Selçuklu Sultanı tarafından Söğüt ve Domaniç’e uçbeyi yerleştirildiler.


Türk Mezarı 1952


Türk Mezarı, 1966'dan evvel

Türk Mezarı, 1966'dan evvel

Türk Mezarı, Karakol, 1966'dan evvel
Türk Mezarı, türbenin içi, 1966'dan evvel

3 kıtayı tutan 6 asırlık imparatorluğun atası, bu şanlı şehidin adı nedir? Osmanlı tarihçilerinin Şükrullah, Oruç Bey, Âşıkpaşazâde, Neşrî gibi ekserisi Süleyman Şah olduğunu söylerken; Enverî, Karamanî Mehmed Paşa gibi nisbeten daha eskiler, Gündüz Alp ismini verir. Muhtemelen Anadolu’yu Türklere yurt yapıp, Anadolu Selçuklu Devleti’ni kuran; Antakya’yı fethettikten sonra 1086’da Suriye’deki bir muharebede şehid düşerek Haleb kapısına defnedilen Kutalmışoğlu Süleyman Şah’ın parlak ismi ile karıştırılmaktadır. Selçuklu Sultanı I. Kılıç Arslan da 1107'de Musul dönüşü Habur Suyu'nda boğulmuştu. Na'şını Silvan'a defnettiler. Netice itibariyle Mezar-ı Türk’de yatan zât, Ertuğrul Gazi’nin babasıdır. Ancak isminde ihtilaf vardır. Bu ihtilaf, Gündüz Alp’in İslâmî isminin Süleyman Şah olduğu söylenerek giderilebilir. Zira Türkler müslüman olduktan sonra, hem an’anevî Türk isimlerini, hem de İslâmî bir ismi beraber taşımışlardır: Abdülkerim Satuk Buğra Han gibi.
Osmanlılar, Türk Mezarı’na kıymet vermişler; hatırasını yaşatmışlardır. 1918’de Suriye, düşman işgaline uğradıktan sonra bile, henüz Osmanlı Devleti ismen de olsa yaşadığından, 1921’de Boyabatlı Yusuf Kemal [Tengirşek] ile Franklin Bouillon arasında imzalanan ve Suriye hududunu çizen Ankara İtilâfnâmesi’nde, Süleyman Şah Türbesi üzerindeki Türk hâkimiyeti Fransızlar tarafından tanındı. Metnin 9. maddesi şöyledir: “Sülâle-i Osmaniyye’nin müessisi [kurucusu] Sultan Osman’ın büyük pederi Süleyman Şah’ın, Ca’ber kalesinde kâin ve Türk Mezarı nâmıyla ma’ruf merkadi [kabri], müştemilâtıyla beraber Türkiye’nin malı olarak kalacak ve Türkiye orada muhafızlar ikâme ve Türk bayrağı keşîde edebilecektir”. Lozan’da da bu hüküm teyid olundu. O zamandan beri Türk toprağı sayılan Süleyman Şah Türbesi’nde Türk bayrağı dalgalanır ve bir müfreze asker bekler. 1956 tarihinde Suriye hükümeti ile yapılan mutabakatta, türbedeki askerlerin her ayın 7’sinde nöbet değiştirmesi ve 20’sinde ikmal alması kararlaştırıldı.


Ankara İtilâfnâmesi'ni imzalayan Türk delegesi Yusuf Kemal


Ankara İtilâfnâmesi: Soldan; Mustafa Kemal Paşa, Franklin Bouillon, İsmet Paşa, Yusuf Kemal

Baraj tehdidi
Yavuz Sultan Selim’den kalma 10x5 metre ebadındaki mihrablı türbe, Selçuklu motifleriyle süslü, çöl tarzı kerpiçtendi. Son olarak atalarının ve Türk büyüklerinin hatıralarına verdiği ehemmiyetle tanınan Sultan Hamid tarafından tamir edilmişti. Sürgünde yaşayan meşhur 150’lik muharrir Refik Hâlid (Karay), türbenin içler acısı vaziyetini 1929’da bir yazısında tasvir eder. Bunun üzerine 1936’da da Maarif Vekâleti tarafından tamir görmüştür. Türbede üç sanduka bulunmaktadır. Ortadaki Süleyman Şah’a, diğer ikisi oğlu ve aileden birine aittir. Buraya bir türbedar bakar. 600 m2 tel örgü içindeki türbenin yanında bulunan ve 1938’de yaptırılan karakolda, Akçakale jandarma kumandanlığından askerler nöbet beklerdi. Beyaz badanalı duvarları ve kiremitli çatısıyla, mıntıkanın en ihtişamlı binasıydı.
Suriye müstakil olduktan bir müddet sonra iktidarı ele geçiren Baas rejimi, Osmanlı izlerini silme gayesi çerçevesinde; 1966’da inşaına başlanan Tabka Barajı altında kalacağı için mezarın Türkiye’ye taşınmasını istedi. Türbe, Haleb’e bağlı Karakozak köyüne taşındı. Baraj 1973’te bitti. 2006’da Ca’ber Kalesi’ni de tehdit eden Teşrin Barajı inşaı sebebiyle, türbenin altı doldurulup yükseltilerek mesele çözülmeye çalışıldı; 15 askerin bulunduğu karakol da yeniden inşa edildi.  Şimdiki türbe ile müştemilatı 10 dönüm toprak üzerinde ve Türkiye sınırına (en yakındaki Suruç’un Mürşitpınar köyüne) 30 km mesafededir.
Tarih-i Selâtin-i Osman müellifi Muallim Nâci’nin şu mısraları hatıra geliyor: “Zikre şâyândır Fırat’ın her yeri/Ben ki bir Türküm unutmam Ca’ber’i/Türk olan nimetşinas olmak gerek/Var yeri [yürü] gitsem Mezar-ı Türk’e dek”. Bir de Antep türküsü vardır: Al önlüğün alası/Yıkıl Ca’ber kalası/Ben bu suya çıkmazdım/Hep analık belâsı. Şimdilerde Süleyman Şah Türbesi’nin, Suriye’deki milislerin tehdidi altında olduğu anlaşılıyor. İster misiniz, petrol anlaşmaları ile arkasını sağlama alan Türkiye, bu vesileyle Suriye’ye girsin? Bu vesileyle eski günlerin ihyasına, Osmanlıların atası vesile olsun? [Nihayet 22/2/2015 tarihinde, mıntıkadaki terör faaliyetlerinin artması neticesinde, "Cezire çöllerinde Türklüğü yaşatan şanlı ölü" 3.defa taşınarak kabirler Türkiye sınırı yakınına alındı ve karakol kaldırıldı. Böylece Türklerin, havalideki asırlar öncesine dayanan hâkimiyetinin sembolü olan ve bu bakımdan değer taşıyan, hatta Suriye hükümeti ile zaman zaman gerginliğe de sebep olan Türk mezarı, artık tarihe karıştı.]



Süleyman Şah Türbesi, son tamirden evvel: Kitabede yazılı olum tarihi yanlıştır. Selçuklu Devletinin kurucusu Süleyman Şah ile karıştırılmıştır.

Süleyman Şah Türbesinin içi

Süleyman Şah Türbesi, bir önceki hali

Süleyman Şah Türbesi (bugün)

Süleyman Şah Türbesi (bugün)

Süleyman Şah Türbesi (bugün)

Süleyman Şah Türbesi (bugün)

Ca’ber Kalesi
Ca’ber Kalesi, Türkiye hududunun 100 km ötesinde, Fırat nehrinin sol kıyısında, suya doğru bir çıkıntı yapan tepeceğin üzerinde suya hâkim mevkidedir. Bugün yıkıntıları duran Ca’ber Kalesi, Rakka’ya 5o; Haleb’e 110 km mesafededir. Antik ismi Davsara iken, Ca’ber (veya Ca’fer) Kuşeyrî tarafından fethedildiğinden, bu isimle anılmaya başlamıştır. Etrafında ekseriya göçebe Türkmenler yaşar. Bugün Anadolu’daki Türkmen aşiretlerinden biri olan Caberli (Cabarlı), ismini buradan alır. Şimdi stratejik ehemmiyetini kaybetmiş olan kale, vaktiyle mühim bir konak mevkiindeydi ve çok tarihî hâdiselere şahit olmuştur. Türk Mezarı, eskiden kalede değil; kalenin eteklerindeydi. Şimdi daha uzağa taşınmıştır.


Ca'ber Kalesi, eski hali


Ca'ber Kalesi (bugün)


Ca'ber Kalesi (bugün)


Süleyman Şah Türbesi haritası

 Önceki Yazılar
20.11.2017 - BİR MUHALİFİN PORTRESİ: MUSTAFA SABRİ EFENDİ

13.11.2017 - ADRİYATİK'TE OSMANLILAR - KARADAĞ SEYAHAT NOTLARI

06.11.2017 - KATALONYA’NIN BİTMEYEN MÜCADELESİ

30.10.2017 - OSMANLI HANEDANI HAYATINI BİR KADINA BORÇLUDUR

23.10.2017 - HAREMEYN’DE OSMANLI MÜHRÜ

16.10.2017 - OSMANLILARIN HAREMEYN’E HİZMETLERİ

09.10.2017 - SUYA AKSEDEN OSMANLI MEDENİYETİ

02.10.2017 - MAZİNİN MAHZUN ŞAHİTLERİ: MEZARTAŞLARI

25.09.2017 - AMAN AĞZIMIZIN TADI BOZULMASIN - Şekerin hikayesi

18.09.2017 - OSMANLI PADİŞAHINDAN, KITLIK ÇEKEN İRLANDA HALKINA…

Diğer makaleler için tıklayınız...