İmam Ahmed bin Hanbel’in kelâma dair bazı görüşlerinin, mesela imanın artıp eksilmemesine dair olanların, Eş’ariyye’den ayrıldığını okudum. Bunu nasıl anlamalıdır?
Ehl-i sünnete göre, iman artmaz ve eksilmez. Ancak zayıflar veya kuvvetlenir. İmam Ahmed, Eş’arî veya Mâtüridî değildir. Kendisi hepsinden evvel yaşamış mutlak müctehiddir. Ehl-i sünnetin selef mezhebindedir. Ama bunu bugün Vehhabilerin kendisine taktığı Selefiyye ile karıştırmamalıdır. Ehl-i sünnetin selef mezhebi, Mâtüridî ve Eş’ariyye’den evvel Ehl-i sünnetin mensubu olduğu mezhebdir. Selef mezhebi, kelâma dair nasslarda mümkün mertebe tevile kaçmadan olduğu gibi iman edip geçmeyi esas alır. Sonradan Mutezile, Mücessime, Mürcie gibi bid’at fırkaları zuhur edip, nassları kendi inançlarına göre yanlış tevil etmeye başlayınca, Eşarî ve Mâtüridî mezhebleri ortaya çıkarak, bunlara karşı durmuş ve Ehl-i sünneti muhafaza etmiştir. Bu cihetten ilk devir Müslümanlarının bu iki mezhebe aykırı gibi görünen görüşleri ile karşılaşınca, bu inceliği hatırlamalıdır.
14 Ağustos 2017 Pazartesi
Alakalı Başlıklar